De krant is vandaag niet wat het lijkt: A Revolution A Day (Nico Dockx)

{blog_image:alt_text}

Categorie: Beschouwingen

Naast het overschrijden van de museale ruimte, betekent de titel Buiten de Grenzen ook het zich ontdoen van de tijdelijkheid van het kunstevenement.

In tegenstelling tot de vorige edities van Beaufort, die zeven maanden duurden, is dit voor Buiten de Grenzen slechts drie maanden. Dit hoeft niet per se nadelig te zijn. Vanuit beperkingen ontstaan soms nieuwe inzichten. Inzichten die vragen stellen over manieren om kunst te tonen aan de mensen in een afgebakend en beperkt tijdsbestek. Maar vragen die ook dieper ingaan op de spanning tussen kunst en de publieke ruimte, kunst en onderwijssystemen, ontwikkeling, ecologie, etc.  Kortom, sociaal bewogen thema's die onze hedendaagse maatschappelijke realiteit weerspiegelen.

A Dog Republic, het collectief die de solotentoonstelling verzorgt voor deze editie van Beaufort, schaart zich rond dezelfde thema's. Dit werd reeds bewezen met onder andere tijdelijke paviljoenen, ijzeren structuren, 'beach drawings' en slideshows op de kusttram. die genoemde spanningen op een visuele manier bevragen. Nico Dockx, die ook tot het collectief behoort, neemt met zijn project A Revolution A Day een stap opzij ten opzichte van de klassieke tentoonstelling in een museum, een galerij of zelfs de openbare ruimte. Via de krant, het uitgelezen medium die te midden van de hedendaagse actualiteit staat, integreert hij dagelijkse kleinschalige interventies.

Dockx is in zijn artistieke praktijk geïnteresseerd in archivering en het herbergen van herinneringen via nieuwe methodes en media. Voor zijn eerdere projecten zoals Day by Day by Day (2003) werkte hij samen met kunstenaar Mark Luyten. Naast kunstenaar is Dockx ook curator, grafisch vormgever en uitgever. Deze interdisciplinaire notie kenmerkt ook zijn kunstenaarschap, daar hij naast kunstenaars ook in zee gaat met architecten, schrijvers, etc.

Dergelijke samenwerkingen komen sterk tot uiting in A Revolution A Day. Naar aanleiding van Beaufort Buiten de Grenzen nodigde hij vijfenzeventig architecten, kunstenaars, schrijvers en mensen uit zijn entourage uit om tussen 23 juni en 21 september de Standaard te voorzien van visuele en tekstuele interventies, ook 'revoluties' genaamd.

Tussen de dagdagelijkse berichtgeving reflecteren deze gasten via interventies niet groter dan een visitekaartje over kunst in de publieke ruimte, de wetenschap, de architectuur en het onderwijs. Dockx vergelijkt ze ook wel als "perforaties met een kleinschalige artistieke reflectie". Het woord 'revolutie' dekt in deze context zeker geen verergerde lading. Geen verstoring of het doen vallen van het bestaande systeem, maar het vertellen van een verhaal, intiem en poëtisch, doch met een zekere persoonlijke kritische noot.

Dit drie maanden durende publicatieproject is gebaseerd op gesprekken die de kunstenaar sinds 2003 heeft met de befaamde curator Hans Ulrich Obrist. Tijdens veel van deze gesprekken werd het thema aangehaald van hoe persoonlijke revoluties ertoe in staat zijn om een eigen verhaal naar voren te halen. Een verhaal die na verloop van tijd onze perceptie over het ontvangen van informatie en dus ook het lezen van de krant kan veranderen.

Ter illustratie haal ik graag het conceptuele werk aan van Kendell Geers, die via een foto zijn verhaal deed in de maandageditie van de Standaard van 10 augustus. De Zuid-Afrikaanse kunstenaar vervaardigde het uit neonletters gevormde woord 'NOITULOVER', verwijzend naar de gelijknamige poëtische installatie revolution/love (2002). Tot op vandaag hult het neonwerk de wijnkelders van het Toscaanse Castello di Ama in een rode gloed. De kleur die zowel verwijst naar de geneugten van het wijn drinken als naar menselijke onlusten, die vaak ook gepaard gaan met hartstocht en bloedvergieten.

A Revolution A Day is bovendien een toonaangevend voorbeeld van hoe kunstenaars in tijden van massacommunicatie en globalisering meer dan ooit met elkaar verbonden zijn. Dit blijkt namelijk uit het aantal internationale bekenden van Dockx, die bij dit project betrokken zijn. Dan hebben we het bijvoorbeeld over gevestigde namen zoals Olafur Eliasson, de eerder genoemde Kendell Geers, Rirkrit Tiravanija, Louwrien Wijers en Karl Holmqvist, maar ook jonge namen als Kasper Bosmans, Charif Benhelima, Pascal Gielen en Guy Van Belle. Allen kennissen en collega's waar Dockx optreedt als een soort bemiddelaar, een visueel journalist die het kunstlandschap van de 21ste eeuw documenteert.

Foto: Kendell Geers, "NOITULOVER", 2002, installation Castello di Ama